Myakãha Tembiasakue
- 1949 - Centro de Cooperación Científica para América Latina (UNESCO) (Primera Sede, Av. Agraciada, Montevideo)
UNESCO myakãha opytáva Montevideo – pe oñemoheñói’akue (su porundysa irundypa porundýpe) 1949 – pe la Mba’e’apokuaapy ñemoheñói. ) ko arapy tuichakue javeve.
Su porundysa irundypa pópe 1945 – pe, peteĩ arapy henyhẽva mba’e vaígui umi ñorãirõ ha ai vai ojepe’áva gueteri hína ohejava’ekue pe Ñorairõ Guasu Arapyguáva Mokõiha, mokõipa 20 tetãtee omo’añete iñemoirũ ha ijeike UNESCO ryepýpe, ko’ãva apytépe Uruguay.
Oñemopyenda raẽ kuri UNESCO Paris – pe ha upégui oñakarapu’ã peteĩ tekopy imbya’atyrekóva oguerekóva hembiaporãramo pe py’aguapy jegueru ha pe Jeroviapy ojoapytépe omongakuaakuévo ñeipytyvõ opavave tetãtee ojoapytépe tekombo’e ryepýpe, avei mba’ekuaa, arandukuaa ha ñemomba’eguasu rehegua arapy tuichakue javeve tekokatu tapichakuéraguigua opavave tetãmegua ha tavaygua oĩva guive arapýpe.
Su porundysa irundypa pokõime 1947 - pe, Rio de Janeiro, Mokõiha Ñe’ẽrandu Opavavépe guarãva UNESCO ojapóva, pepe oñembyaty opaichagua ikatupyrýva ikatuhaguãicha ohekombo’e pe mba’eapokuaapy ojehecha haguã “pe iporãve haguãichagua ñeipytyvõ oñakarapu’ã haguã pe mba’ekuaa América Latina ryepýpe”. Tendaguasu ñemyasãimbyrã rupive umi tetã oñakarapu’ãva ohóvo mbeguekatúpe pe guarã.
Kóva ko aty ojejapo Uruguay – pe su porundysa porundypa poapy 1948 – pe ha pévagui osẽ su porundysa irundypa porundy 1949 - pe, Tendaguasu Ñoipytyvorã Tembikuaáva UNESCO reheguáva ko yvy ape ári.: Pe Myakãha Tendaguáva Mba’ekuaa ha Mba’epyahupuru rehegua América Latina ha Caribe – pe guarã oĩva Montevideo – pe.
Haimete Poteĩpa ary oĩ riréma, ko Myakãha omongakuaave hembiapo ha iñeha’ãkuéra ha ko’ãga ojehecha pe hembiapokue umi hetaiterei apopyrã rupive omoinge tembiapópe sambyhyhakuérape, mba’eapokuaapy avano’õ reheguáva ha opavave tavayguakuérape. Mbohapypa mbohapy 33 tetãnguéra ha irundy 4 Atyhapegua Pehenguekuéra. América Latina ha Caribe ryepýpe.
Ko’ãga uperamo guaréicha, tembipururã ha hetepy ipyahúva reheve, UNESCO Myakãha Montevideo pegua omba’apo akóinte pe ñepyrürãite ombohapo’akuerehe ko tembiaporã: Py’aguapy ñemongakuaa tapichakuéra akãme tekombo’e, arandupy, tembiakuaaty tekoha, tembikuaaty avano’õ ha momarandu rehegua.
- Eguenohẽ terakuatia – “Popa 50 ary UNESCO Myakãha Montevideo pegua: hembihasakue mbykymi”
